Μάνθος Σκαργιώτης: «Στο δρόμο των αρωμάτων»

στο δρομο

Του Χαράλαμπου Γαλιάνδρα-Αρτινού

«Στο δρόμο των αρωμάτων» μας ξεναγεί με το νέο φρεσκοτυπωμένο μυθιστόρημά του ο καταξιωμένος εκπαιδευτικός και συγγραφέας Μάνθος Σκαργιώτης. Έναν δρόμο που ξεκινάει πριν από 400 περίπου χρόνια από το χωριό της Ηπείρου Περβανά, διασχίζει την Κεντρική Ελλάδα, το Αιγαίο Πέλαγος και τα δοκιμαζόμενα από τους πειρατές νησιά του, περνάει από το νησί της Αφροδίτης, την αδελφοκόρη Κύπρο μας, και περιφέρεται όλη την τότε Οθωμανική Αυτοκρατορία από άκρο εις άκρον. Από τη Μεσοποταμία έως τον Εύξεινο Πόντο, τη σουλτανική βασιλεύουσα, τα Βαλκάνια και τις νότιες παραδουνάβιες περιοχές.
Έναν δρόμο που δεν είναι καθόλου σπαρμένος με ευωδιαστά ρόδα, παρά την τιτλοφόρηση του βιβλίου, αλλά με πολλές δυσάρεστες και επικίνδυνες περιπέτειες. Επίπονες εκπλήξεις που συναντά σε κάθε του βήμα ο πρωταγωνιστής του πονήματος Κωσταντής, μετενσάρκωση του ήρωα του δημοτικού τραγουδιού «Του νεκρού αδελφού», που κάνει όλο αυτό το ταξίδι στο άγνωστο, προκειμένου να εκπληρώσει την τελευταία επιθυμία του πατέρα του, δηλαδή να φέρει στο μνήμα του «θυμητάρια» από τα τρία γιοφύρια όπου εντοιχίστηκαν οι ισάριθμες κόρες του, του Δούναβη, του Ευφράτη και της Άρτας, προκειμένου αυτά να στεριώσουν.
Στον Κωσταντή έλαχε η μοίρα να κάνει το χρέος αυτό και να ξαναζωντανέψει τον πολυτραγουδισμένο μύθο ή το θρύλο του δημοτικού τραγουδιού «Του γιοφυριού της Άρτας», όπως αυτός μεταλλάχτηκε μεταφερόμενος από χώρα σε χώρα. Όπως μεταλλάσσεται η αλήθεια η οποία μετοικεί σε άλλα μέρη, αφού παύει πλέον να είναι αλήθεια και κτήμα των ανθρώπων και του χώρου όπου γεννήθηκε και γίνεται αλήθεια στα μέτρα εκείνων που την οικειοποιούνται.
Η μετάλλαξη αυτού του μύθου κάνει την ανάγνωση του μυθιστορήματος συγκλονιστική χάρη στις διαφορετικές ερμηνείες που περίτεχνα αποτυπώνει στο πόνημά του ο δημιουργός του Μάνθος Σκαργιώτης. Άριστος τεχνίτης της γλώσσας, ευρυμαθής, περισπούδαστος και ακαταπόνητος μελετητής της ιστορίας, των ηθών και των εθίμων των λαών της Βαλκανικής και της Εγγύς Ανατολής, ο συγγραφέας έχει σταχυολογήσει απανθίσματα από το γλωσσικό και φιλολογικό περιβόλι Ελλήνων, Κυπρίων, Οθωμανών, Αράβων, Περσών, Ποντίων, Σλάβων, Αλβανών και Βλάχων από όλες τις χώρες που περιδιάβηκε ο πρωταγωνιστής, προκειμένου να φέρει εις πέρας την αποστολή του και να εκπληρώσει το χρέος του.
Μια αποστολή που τα είχε όλα: βιασμούς, δολοφονίες, ληστές, πειρατές, αιχμαλωσίες, φυλακίσεις, στερήσεις, μίση, φθόνο, χαλκευμένες κατηγορίες, λυκοφιλίες. Αλλά και περισσή αγάπη, έρωτα, ανθρωπιά, φιλοξενία, δικαιοσύνη, Χριστό και Αλλάχ. Όλα αυτά που αντιμετώπισε ο Κωσταντής με ξεχωριστή αντρειοσύνη, φρονιμάδα και αντοχή, άλλοτε παλεύοντας με τα στοιχεία της φύσης και τα στοιχειά και τους ανθρώπους, και άλλοτε αλυσοδεμένος. Και άλλες φορές εμφορούμενος από απέραντη αγάπη για τη ζωή, τις γυναίκες, τους συνανθρώπους, κολασμένους και αγίους.
Πραγματοποίησε έτσι ο Κωσταντίνος ένα ταξίδι που φέρνει στο νου τη «Θεία κωμωδία» του Δάντη: κόλαση, καθαρτήριο, παράδεισος. Ένα ταξίδι στα βήματα του Μεγάλου Αλεξάνδρου, των Μυρίων του Ξενοφώντα, στη διαφορετικότητα των συνηθειών και νοοτροπιών έκαστου λαού. Ένα ταξίδι στον κόσμο της πολυπολιτισμικότητας αιώνες πριν από τη σημερινή παγκοσμιοποίηση. Ένα ταξίδι στη μνήμη, το μύθο, την Ιστορία, τη θρησκεία. Ταξίδι που κάνει το μύθο ιστορία και την ιστορία μύθο. Ένα ταξίδι ευφάνταστο και ανθρώπινο πέρα από τείχη που υψώνονται από κάθε πλευρά και διαφορετική κάθε φορά αιτία. Ταξίδι που οφείλεται στη φανταστικά πνευματώδη σύλληψη και στον ενσυνείδητο μόχθο του δημιουργού του.
Το πόνημα αυτό, κατά την ταπεινή μου γνώμη, πρέπει διαβαστεί όχι μόνο από τους γηγενείς αναγνώστες, αλλά και να μεταφραστεί, κυρίως στις γλώσσες που απαντώνται στα Βαλκάνια, τις παραδουνάβιες και παρευξείνιες χώρες, καθώς και στις χώρες της Εγγύς και Άπω Ανατολής.
Το βιβλίο «Στο δρόμο των αρωμάτων», το οποίο κυκλοφορεί από τις καλές εκδόσεις «Διόπτρα», θα παρουσιαστεί στην Αθήνα την Τετάρτη, 24 Φεβρουαρίου, στις 19.00, στην αίθουσα εκδηλώσεων της Πανηπειρωτικής Συνομοσπονδίας Ελλάδας, Κλεισθένους 15, 7ος όροφος, Ομόνοια, όπισθεν του δημαρχιακού μεγάρου Αθηνών.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s